Adolygiad o drefniadau mabwysiadu cenedlaethol

Gwnaethom ddadansoddi data o Gymru gyfan rhwng 2015 a 2017 a chyfweld ag uwch-reolwyr o dimau mabwysiadu awdurdodau lleol.

Edrychodd ein hadolygiad ar ansawdd a chysondeb gwasanaethau mabwysiadu ar draws Cymru.

Cefndir

Gwasanaeth Mabwysiadu Cenedlaethol Cymru sy’n gyfrifol am y trefniadau ar lefel genedlaethol, ranbarthol a lleol. Cafodd ei lansio ym mis Tachwedd 2014 a daeth â gwasanaethau mabwysiadu awdurdodau lleol Cymru at ei gilydd.

Mae hefyd yn cynnwys partneriaethau gydag asiantaethau mabwysiadu gwirfoddol, gwasanaethau iechyd ac addysg ynghyd ag eraill. Mae'r 22 cyngor yng Nghymru yn parhau i ddarparu gwasanaethau ar gyfer plant sy'n derbyn gofal wrth adnabod a gweithio gyda'r plant hynny y mae cynllun mabwysiadu yn briodol ar eu cyfer.

Mae'r awdurdodau lleol hefyd yn gweithio gyda'i gilydd o fewn pum grŵp rhanbarthol i ddarparu amrediad o wasanaethau mabwysiadu. 
Gwnaethom gysylltu â'r Cyfarwyddwr Gweithrediadau yn y Gwasanaeth Mabwysiadu Cenedlaethol i gynnal ein hadolygiad ar sut y mae trefniadau cenedlaethol ar gyfer mabwysiadu yn datblygu.

Canfyddiadau

Mae cyfeiriad a bwriad clir Gwasanaeth Mabwysiadu Cenedlaethol Cymru wedi bod o fudd i’r plant a theuluoedd sy'n cael eu heffeithio gan fabwysiadu.  Cafwyd lefel uchel o fuddsoddiad o ran amser swyddogion, a chanfuom fod yna gyfeiriad a rennir, gyda rhanddeiliaid sydd wedi rhoi amser ac adnoddau i weithio'n greadigol er mwyn ateb yr heriau o ddarparu gwasanaeth mabwysiadu cyson o ansawdd uchel. Mae hyn wedi codi proffil mabwysiadu ar draws y sector gofal cymdeithasol a'r sector cyhoeddus.

Fodd bynnag, mae'r trefniadau i gyflwyno'r gwasanaeth ar draws Cymru yn anghyson. Er mai amgylchiadau lleol sy’n gyfrifol am hyn o bosib, gall fod yn heriol rhoi safonau o ansawdd ar waith.

Mae partneriaethau cynhyrchiol gyda sefydliadau'r trydydd sector wedi gwella'r broses o rannu arfer da a photensial mentrau creadigol ac addawol yn y dyfodol.

Mae dealltwriaeth gyffredin o’r rhwystrau i ganlyniadau gwell a pha adnoddau sydd eu hangen. Er bod amseroldeb y gwaith o osod plant i'w mabwysiadu wedi gwella, mae niferoedd y plant sy'n disgwyl am leoliad mabwysiadu priodol wedi amrywio, gan ddechrau codi eto yn 2016-17.

Y camau nesaf

Gwnaethom gyhoeddi ein hadroddiad ar wasanaeth mabwysiadu Bae'r Gorllewin yn ddiweddar. Byddwn yn parhau i arolygu trefniadau mabwysiadu rhanbarthol dros y 18 mis nesaf a byddwn yn adolygu ein dull gweithredu yn unol â rheoliadau mabwysiadu'r Ddeddf Rheoleiddio ac Arolygu Gofal Cymdeithasol (Cymru), y disgwylir iddi ddod i rym ym mis Ebrill 2019.

 
Lawrlwytho dogfennau